چسب کاشت میلگرد یکی از مصالح تخصصی در پروژههای مقاومسازی، توسعه و اصلاح سازههای بتنی است که برای اتصال ایمن میلگرد یا بولت به بتن موجود استفاده میشود. این چسب با ایجاد پیوندی مقاوم میان فولاد و بستر بتنی، انتقال نیرو را در محل اتصال امکان پذیر میکند. انتخاب نوع مناسب چسب و اجرای اصولی آن، نقش مستقیمی در ظرفیت باربری و دوام اتصال دارد. در این مقاله از سایت کلینیک بتن بررسی میکنیم چسب کاشت میلگرد چیست، چه انواعی دارد و هنگام استفاده از آن باید به چه نکاتی توجه کرد.
هر آنچه که باید درباره چسب کاشت میلگرد (آرماتور) بدانید
کاشت میلگرد عملیاتی است که برای افزایش دوام و مقاومت بتن صورت می گیرد. در واقع امروزه یکی از پرکاربرد ترین کارها برای افزایش مقاومت سازه های بتنی، کاشت میلگرد می باشد. از جمله شرایطی که مهندسین را مجبور می کند تا از این روش برای تقویت سازه های بتنی استفاده کنند می توان به تغییر مشخصات فنی و نقشه های طرح و اجرای سازه ها، تغییر کاربری و شرایط بهره برداری، ایجاد سهولت در اجرا و در دسترس بودن مصالح و تجهیزات اشاره کرد. مراحل روش کاشت میلگرد در بتن به ترتیب ایجاد سوراخ در بتن ها به وسیله ی دریل یا کرگیری در سطوح بتنی، شست و شو و تمیز کاری سطوح بتنی و داخل سوراخ های ایجاد شده به وسیله ی دمنده و مکنده های هوا، تزریق چسب کاشت میلگرد به وسیله تجهیزات مخصوص در عمق کافی و در نهایت هم نصب میلگرد بر روی سازه ی بتنی است.
چسب بتن برای کاشت میلگرد
چسب کاشت میلگرد چگونه عمل میکند؟
چسب کاشت میلگرد با ایجاد یک اتصال مقاوم بین میلگرد یا بولت و بتن موجود عمل میکند. پس از سوراخ کاری بتن و پاک سازی کامل حفره، چسب داخل سوراخ تزریق میشود و میلگرد با حرکت چرخشی در آن قرار میگیرد. چسب فضای خالی میان دیواره سوراخ و سطح میلگرد را پر کرده و پس از پایان زمان گیرش، یک پیوند مکانیکی و شیمیایی با مقاومت بالا ایجاد میکند.
در این اتصال، نیروهای واردشده به میلگرد، مانند نیروی کششی، برشی یا ترکیبی از آنها، از طریق چسب به بتن اطراف منتقل میشوند. به همین دلیل، کیفیت بتن بستر، عمق کاشت، قطر سوراخ، تمیزکاری حفره و نوع رزین چسب، همگی در ظرفیت نهایی اتصال موثر هستند. اگر چسب به درستی انتخاب و اجرا شود، میلگرد کاشته شده میتواند عملکردی نزدیک به آرماتورهای پیش بینی شده در زمان بتن ریزی اولیه داشته باشد.
ویژگی های چسب کاشت میلگرد
چسب کاشت میلگرد ماده ای شیمیایی است که بر پایه رزین های اپوکسی، پلی استر و وینیل استر تولید می شود. چسب کاشت میلگرد در بتن علاوه بر رزین های پلیمری که در ترکیبش وجود دارد، دارای افزودنی های بتن نیز می باشد. این افزودنی ها شامل مواد نرم کننده برای افزایش انعطاف پذیری چسب کاشت میلگرد و کاهش دمای تبدیل شیشه ای، پرکننده ها که انقباض چسب را در موقع گیرش و سخت شدن کاهش می دهد و خصوصیات مکانیکی آن را تقویت می کند. مهم ترین ویژگی چسب های کاشت میلگرد که به صورت عمومی باید در تمامی انواع مختلف این چسب ها وجود داشته باشد شامل ویسکوزیته مناسب در زمان اختلاط و نصب، زمان مصرف مناسب، زمان ژله ای شدن مناسب، مدت نگهداری مناسب، دانسیته و اشباع سازی قابل قبول می باشد. به طور کلی ویژگی های مقاومتی چسب کاشت میلگرد در مقابل بارهای استاتیکی، دینامیکی و شبه دینامیکی بسیار مهم می باشد. همچنین این موضوع که عملکرد چسب ها در محیط های خورنده و اسیدی چگونه باشد تیز محل توجه است.
کاربرد های چسب کاشت میلگرد
- پر کردن شکاف های موجود در سقف، دیوار و کف
- نصب صفحات فلزی روی سطوح عمودی
- کاشت بولت و میلگرد روی سطوح عمودی و افقی
قیمت چسب بتن برای کاشت میلگرد
مزایای استفاده از چسب کاشت آرماتور
- اجرا و پیاده سازی سریع و آسان
- نیازی به استفاده از حلال ها ندارد
- خاصیت چسبندگی بالا
- عوامل جوی و محیطی تاثیری روی آن ندارد
تفاوت چسب کاشت میلگرد با ملات و روشهای سنتی اتصال
چسب کاشت میلگرد با ملاتهای سیمانی، دوغابهای معمولی و روشهای سنتی اتصال تفاوت اساسی دارد. ملاتهای رایج برای پر کردن فضا، ترمیم موضعی یا اجرای بنایی استفاده میشوند و به طور مشخص برای انتقال نیروهای کششی و برشی سنگین بین فولاد و بتن طراحی نشدهاند. همچنین ملاتهای معمولی ممکن است دچار جمع شدگی شوند، به خوبی به سطح میلگرد نچسبند یا در برابر ارتعاش و بارهای متناوب عملکرد پایداری نداشته باشند.
در مقابل چسبهای کاشت میلگرد بر پایه رزینهای اپوکسی، وینیل استر یا پلیاسترهای اصلاحشده تولید میشوند. این محصولات چسبندگی بالایی به فولاد و بتن دارند، مقاومت مکانیکی مناسبی ایجاد میکنند و در صورت انتخاب صحیح، در برابر رطوبت، مواد شیمیایی و تغییرات دمایی نیز پایدارتر هستند.
روشهایی مانند کاشت میلگرد با دوغاب سیمانی، گیرش مکانیکی ساده یا استفاده از ملاتهای غیرتخصصی، ممکن است برای کاربردهای سبک و غیرسازهای جوابگو باشند اما در پروژههای مقاوم سازی، توسعه سازه، اتصال تیر و ستون، نصب صفحات فلزی یا مهار بولتهای باربر، استفاده از چسب تخصصی ضروری است. در چنین کاربردهایی، طراحی مهندسی و انتخاب چسب تأییدشده اهمیت زیادی دارد.
انواع چسب کاشت میلگرد (کاشت آرماتور)
همانند تمامی محصولات موجود در صنعت ساخت و ساز، چسب کاشت آرماتور نیز در انواع و برند های مختلف تولید می شود که هر کدام ویژگی های منحصر به خود را دارا هستند. بدیهی است که پیش از انتخاب برند چسب کاشت میلگرد بایستی تحقیقات کافی و لازم برای شناخت بهترین چسب کاشت میلگرد مناسب انجام شود. به مانند تمامی محصولات، در هنگام انتخاب چسب مناسب لازم است تا توجه کافی به آیین نامه ها و قوانین مربوطه داشته باشیم تا بتوانیم بهترین انتخاب را انجام دهیم. چسب کاشت میلگرد از نظر ترکیبات شیمیایی، مشخصات مکانیکی و کاربرد تفاوت هایی با هم دارند و از این نظر نیز به سه دسته ی کلی تقسیم می شوند:
چسب کاشت میلگرد کپسولی
این محصول از خانواده رزین های پلی استر (Polyester) و اپوکسی وینیل استر(Epoxy Vinyl Ester) است. چسب های کاشت کپسولی به صورت دو جزئی (خمیر کاشت دو جزئی) ارائه می شود. این چسب ها برای بولت های مخصوص سر مهره دار استفاده می شود.در این روش چسب کاشت درون کپسول هایی شفاف و شیشه ای تعبیه می شود. این کپسول ها با اندازه و حجم های متفاوت عرضه می شوند. چسب کاشت میلگرد کپسولی در داخل شیشه هایی شفاف در بازار عرضه می شود. این چسب ها به چسب بولت شیشه ای و پیچشی نیز شناخته می شوند. از دو جز رزین های پلی استر و رزین اپوکسی وینیل استر تشکیل شده و در حجم های مختلفی عرضه می شود. این نوع چسب ها باید پس از شکستن جداره ی شیشه ای مورد مصرف قرار بگیرند و پس از این کار، گیرش بسیار قویای ایجاد می کنند که حتی در محیط های خورنده و اسیدی نیز مقاومت بالایی از خود نشان می دهد.
چسب کاشت میلگرد کارتریجی
چسب های کاشت کارتریجی برای کاشت در سطوح بتنی، چوبی و سنگی استفاده می شود. چسب کاشت میلگرد کارتریجی نیز دو جزئی است و بر پایه رزین اپوکسی یا پلی استر یا وینیل استر و جز دوم سخت کننده پلی آمین می باشد که از آن برای نصب و کاشت آرماتور در سطوح بتنی استفاده می شود. باور عمومی این است که در بین سه نوع کلی چسب کاشت میلگرد، نوع کارتریجی از بقیه بهتر است چرا که سهولت اجرایی بالایی دارد، خطای آن پایین است و کیفیت بسیار بالایی نیز از خود نشان می دهد. البته این نکته نیز باید ذکر شود که این چسب قیمت تمام شده ی بیشتری نسبت به دو نوع دیگر دارد.
چسب کاشت میلگرد حجمی
چسب کاشت میلگرد حجمی معمولا به صورت دو یا سه جزئی می باشد. نوع ۳ جزئی بدون حلال بر پایه رزین اپوکسی بیسفنول A هاردنر بتن و پلی آمید تشکیل شده است که به منظور کاشت آرماتور و بولت ها در بتن مسلح طراحی شده است. چسب کاشت میلگرد حجمی چسبندگی بسیار بالایی در سطوح مختلف بتنی ایجاد می کند و مقاومت بالای کششی و خمشی که ایجاد می کند نیز معمولا مورد توجه مهندسین قرار می گیرد.
یکی از اقتصادی ترین و کاربردی ترین راه های افزایش مقاومت بتن استفاده از کاشت میلگرد یا بولت است. گاهی به دلایلی چون اشتباه در اجرای بتن، تغییر در نقشه، اشتباهات محاسباتی، اشتباه در میلگرد گذاری، افزایش مقاومت برشی، تغییر پارامترهای نقشه ای، از کاشت میلگرد (آرماتور) در فونداسیون استفاده می شود. این روش با افزایش مقاومت امکان ایجاد تغییرات را ممکن می سازد و امکان اصلاح اشکالات طراحی یا اجرای بتن را به وجود می آورد.
در مواردی چون اتصال بتن جدید به قدیم، اجرای ستون ها، تیر ها و دیوار های برشی می توان از کاشت میلگرد به تعداد و قطر مناسب استفاده کرد. کاشت میلگرد به سه روش استفاده از مواد پایه سیمان، خمیر کاشت میلگرد (شیمیایی) و یا مهار مکانیکی انجام می شود.
کدام نوع چسب کاشت میلگرد برای پروژه شما مناسبتر است؟
انتخاب چسب کاشت میلگرد به شرایط سازه و نوع اجرای پروژه وابسته است و نمیتوان یک محصول را برای همه موقعیتها بهترین گزینه دانست. ابتدا باید مشخص شود که میلگرد یا بولت چه نقشی در سازه دارد و چه بارهایی به آن وارد میشود. برای اتصالات باربر، مقاوم سازی سازهای و کاشت میلگردهای با قطر یا عمق بالا، چسبهای اپوکسی با مقاومت مکانیکی و چسبندگی زیاد انتخاب مطمئنتری هستند.
شرایط محل اجرا نیز بسیار مهم است. در دیوارها، ستونها و سطوح عمودی، باید از چسبی استفاده شود که پس از تزریق دچار شره یا افتادگی نشود. برای کاشت در زیر سقف یا موقعیتهای سربالا، خمیرهای تیکسوتروپیک و بدون ریزش مناسبتر هستند. در پروژههایی با تعداد زیاد سوراخ و سرعت اجرای بالا، چسبهای کارتریجی به دلیل اختلاط کنترلشده و تزریق سریع، میتوانند خطای اجرایی را کاهش دهند. در مقابل، برای پروژههای حجیم یا اجرای کارگاهی، چسبهای حجمی چندجزئی ممکن است از نظر اقتصادی انتخاب مناسبتری باشند؛ البته به شرط آنکه اختلاط دقیق اجزا رعایت شود.
دمای محیط، وجود رطوبت در بتن، کیفیت بستر، قطر و عمق کاشت، امکان اعمال بار زودهنگام و شرایط خورنده محیط نیز باید پیش از تصمیمگیری بررسی شوند. در پروژههای مهم، انتخاب محصول نباید تنها بر اساس قیمت انجام شود؛ بلکه لازم است مشخصات فنی، مقاومتهای اعلامشده، زمان کاربری، زمان گیرش و دستورالعمل اجرای چسب مورد ارزیابی قرار گیرد.
روش اجرای کاشت میلگرد با چسب کاشت آرماتور
اجرای کاشت میلگرد با چسب کاشت آرماتور باید مطابق نقشههای سازه، ضوابط طراحی و دستورالعمل فنی محصول انتخابشده انجام شود. کیفیت نهایی اتصال تنها به مقاومت چسب وابسته نیست؛ زیرا کوچکترین خطا در سوراخکاری، پاکسازی، اختلاط یا زمان بارگذاری میتواند ظرفیت باربری اتصال را کاهش دهد.
پیش از شروع عملیات، لازم است وضعیت بتن موجود بررسی شود. بتن پوک، ترکخورده، دارای مقاومت پایین یا آلوده به روغن و مواد شیمیایی، بستر مناسبی برای کاشت میلگرد نیست و باید ابتدا ترمیم یا ارزیابی شود. همچنین محل آرماتورهای موجود، تأسیسات مدفون و لبههای آزاد بتن باید مشخص شود تا سوراخکاری به اجزای اصلی سازه آسیب نزند.
تعیین محل و عمق کاشت میلگرد
اولین مرحله، تعیین دقیق محل کاشت میلگرد بر اساس نقشه اجرایی و محاسبات مهندس طراح است. محل انتخابشده باید فاصله کافی از لبه بتن، میلگردهای موجود و سوراخهای مجاور داشته باشد. رعایت فاصله لبه اهمیت زیادی دارد زیرا اگر سوراخ بیش از حد به لبه نزدیک باشد، احتمال ترکخوردگی یا شکست مخروطی بتن در زمان بارگذاری افزایش پیدا میکند.
عمق کاشت نیز باید بر مبنای قطر میلگرد، مقاومت بتن، نوع بار، ظرفیت موردنیاز و ویژگیهای چسب تعیین شود. افزایش بیدلیل عمق کاشت همیشه به معنای افزایش ایمنی نیست؛ زیرا ممکن است سوراخکاری دشوارتر شود، زمان و مصرف چسب بالا برود یا خطر برخورد با آرماتورهای موجود افزایش یابد. عمق مؤثر کاشت باید توسط طراح سازه یا بر اساس اطلاعات فنی معتبر محصول مشخص شود.
سوراخ کاری با قطر مناسب
پس از تعیین محل، سوراخکاری با دستگاه و مته مناسب انجام میشود. قطر سوراخ باید به اندازهای باشد که چسب بتواند فضای بین میلگرد و دیواره بتن را بهطور یکنواخت پر کند. سوراخ کوچکتر از حد استاندارد، ورود چسب و میلگرد را دشوار میکند و ممکن است باعث کاهش ضخامت موثر چسب شود. در مقابل، سوراخ بیش از اندازه بزرگ، مصرف چسب را افزایش میدهد و میتواند بر ظرفیت اتصال تأثیر منفی بگذارد.
نوع مته و روش سوراخکاری نیز باید با شرایط بتن هماهنگ باشد. در بتنهای مسلح، استفاده از تجهیزات مناسب برای عبور کنترلشده از بتن ضروری است. در پروژههای حساس، بهتر است پیش از سوراخکاری از اسکنر بتن برای شناسایی محل میلگردهای داخلی استفاده شود. اگر هنگام حفاری با میلگرد اصلی سازه برخورد شد، نباید بدون تأیید مهندس محاسب اقدام به قطع آن یا ادامه سوراخکاری در همان مسیر کرد.
تمیزکاری اصولی سوراخ
تمیزکاری سوراخ یکی از مهمترین مراحل کاشت میلگرد است و بیتوجهی به آن میتواند کل فرآیند را با شکست مواجه کند. گردوغبار، ذرات سست بتن، رطوبت اضافی، روغن یا آلودگیهای باقیمانده در حفره، مانع چسبندگی مناسب چسب به بتن میشوند. در واقع، اگر رزین روی لایه گردوغبار بچسبد، اتصال واقعی با دیواره بتن شکل نمیگیرد.
برای پاکسازی اصولی، از ترکیب دمنده هوا و برس سیمی استفاده میشود. ابتدا گردوغبار داخل سوراخ با دمنده خارج میشود، سپس با برس سیمی متناسب با قطر سوراخ، دیوارهها تمیز میشوند و دوباره عمل دمیدن انجام میگیرد. این فرآیند باید چند بار تکرار شود تا هوای خروجی و داخل سوراخ عاری از گردوغبار باشد.
در صورتی که سوراخ مرطوب یا دارای آب باشد، باید ابتدا مشخص شود چسب انتخابی قابلیت اجرا در چنین شرایطی را دارد یا خیر. استفاده از یک چسب نامناسب در سوراخ خیس، ممکن است فرآیند گیرش را مختل کرده و مقاومت اتصال را کاهش دهد.
تزریق چسب کاشت میلگرد
بعد از آمادهسازی سوراخ، چسب کاشت مطابق دستورالعمل سازنده آماده یا از کارتریج مخصوص تزریق میشود. در چسبهای چندجزئی حجمی، نسبت اختلاط رزین و هاردنر باید دقیقا رعایت شود. اختلاط ناقص یا استفاده از نسبت اشتباه، باعث میشود چسب به مقاومت مکانیکی مورد انتظار نرسد یا زمان گیرش آن غیرقابل پیشبینی شود.
تزریق باید از انتهای سوراخ آغاز شود. نازل تزریق تا انتهای حفره وارد میشود و همزمان با تزریق چسب، به آرامی به سمت بیرون حرکت میکند. این روش مانع حبس شدن هوا در داخل سوراخ شده و باعث میشود چسب در تمام فضای اطراف میلگرد پخش شود. مقدار تزریق نیز باید به اندازهای باشد که پس از قرار دادن میلگرد، مقدار کمی چسب از دهانه سوراخ خارج شود؛ این موضوع نشان میدهد حجم حفره بهخوبی پر شده است.
در چسبهای کارتریجی، بخش ابتدایی مواد خروجی باید کنار گذاشته شود تا از اختلاط کامل دو جزء در نازل اطمینان حاصل شود. سپس تزریق اصلی انجام میگیرد. در چسبهای خمیری، زمان کاربری محدود است بنابراین عملیات تزریق و نصب میلگرد باید بدون تأخیر غیرضروری انجام شود.
نصب میلگرد و زمان عملآوری چسب
میلگرد پیش از نصب باید تمیز، خشک و عاری از گردوغبار، چربی، رنگ، گل و لای و زنگزدگی شدید باشد. سپس میلگرد با حرکت چرخشی و فشار یکنواخت داخل سوراخ حاوی چسب قرار میگیرد. حرکت چرخشی کمک میکند چسب در اطراف آجهای میلگرد به صورت یکنواخت توزیع شود و هوای احتمالی باقیمانده خارج گردد.
پس از نصب، میلگرد باید در موقعیت صحیح خود ثابت نگه داشته شود. هرگونه جابهجایی، لرزش یا بارگذاری پیش از گیرش اولیه چسب میتواند اتصال را ضعیف کند. زمان عمل آوری به نوع چسب، دمای محیط، دمای بستر و رطوبت وابسته است. در هوای سرد، واکنش چسب کندتر شده و زمان رسیدن به مقاومت نهایی افزایش پیدا میکند؛ در دمای بالا نیز زمان کاربری کاهش مییابد و چسب سریعتر شروع به گیرش میکند.
کلینیک بتن ایران با فروش چسب کاشت میلگرد در خدمت شما همراهان می باشد. شما می توانید برای دریافت اطلاعات بیشتر از دیگر مقالات ما بازدید نمایید: